Oct 23, 2008

let's write [ part one ]

(၂၁ ဧၿပီ ၂ဝဝ၇ တုန္းက မုိးမခမွာတင္ခ့ဲတ့ဲလက္ရာ။ ကုိယ္ေရးၿပီး ကုိယ္ႀကိဳက္တ့ဲထဲက တပုဒ္။ ဒီတပုဒ္ေရးမယ္ဆုိေတာ့ ဘေလာ့ဂ္ေတြကုိ ျပန္လုိက္ဖတ္ရတာ ဖတ္ဖတ္ ေမာသြားတာပဲ အဲဒီတုန္းက။ ဖတ္ၾကည့္ပါဦး ဒါက အပုိင္း ၁ ျဖစ္ပါတယ္။ အပုိင္း ၂ အပုိင္း ၃ လည္း ေရွ႔လလယ္မေရာက္ခင္ တင္ျဖစ္မွာပါ။ )

ေရးလုိက္ၾကစုိ႔ သူငယ္ခ်င္း

မုိးမခ အယ္ဒီတာမင္း တစ္ေယာက္က ဘေလာ့ဂ္ေတြအေၾကာင္း ခ်ဥ္ျခင္းတပ္ေနပါတယ္။ ဘေလာ့ဂ္ေတြနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ ေရးစမ္းပါ တ့ဲ။ သုိ႔ေပမယ့္ အမ်ားႀကီး မေရးနဲ႔၊ ဘီဘီစီရဲ႔ ဘေလာ့ဂ္ေတြအေၾကာင္း ထုတ္လႊင့္ခ်က္တခ်ဳိ႔ကုိ ျပန္သုံးမွာျဖစ္လုိ႔ နည္းနည္းနဲ႔ ထိထိေရာက္ေရာက္ေရးဖုိ႔ အမိန္႔ေတာ္ခ်ျပန္ပါေသးရဲ႔။ နည္းနည္းပဲေရး ဆုိလုိ႔ အခန္းဆက္ ေဆာင္းပါး ၂ ပုဒ္ ေရးေပးလုိက္ပါတယ္။ ေဟာဒါက အပုိင္း ၁ ပါ။ ဖတ္ၾကည့္ပါဦး။ ဘေလာ့ဂါတစ္ေယာက္ရဲ႔ ေလနဲ႔ ေျပာရရင္ “သည္းခံၿပီး ဖတ္ၾကပါ” ေပါ့ ခင္ဗ်ာ။

ဘေလာ့ဂ္ဆုိတာ
လူေျပာမ်ားလာတ့ဲ ဘေလာ့ဂ္ (blog)ဆုိတာ web log ရဲ႔ အတုိေကာက္ျဖစ္ေၾကာင္း နာမည္ေက်ာ္ ‘ရာဟူး’ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာက ရွင္းျပပါတယ္။
ကုိယ္ရဲ႔ ေန႔စဥ္မွတ္တမ္း ေရးခ်င္ရာရာ၊
အႀကိဳက္ဆုံးဟင္းကုိ ခ်က္ျပဳတ္နည္း၊
ႏုိင္ငံေရးအျမင္၊
ခရီးသြား အေတြ႔အႀကဳံ၊
နားေထာင္ေနတ့ဲသီခ်င္း
စသျဖင့္ ႀကိဳက္တ့ဲအေၾကာင္းအရာကုိ ေဖာ္ျပႏုိင္ ေရးႏုိင္တာေၾကာင့္ အင္တာနက္ဂ်ာနယ္လုိ႔ပဲ ဆုိပါစုိ႔ တ့ဲ။

ဘေလာ့ဂ္ ဆိုတ့ဲ စကားလုံးေပၚလာတာ လြန္ခ့ဲတ့ဲ ၈ ႏွစ္ကပါ။ Webster အဘိဓာန္မွာေတာ့ ဘေလာ့ဂ္ ကုိ ‘ဒုိင္ယာရီ၊ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာေပၚတင္ထားတ့ဲ ကိုယ္ေရးကုိယ္တာေတြ’ လုိ႔ ဖြင့္ဆုိထားပါတယ္။ ဘေလာ့ဂ္ဘာလဲဆုိတာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိဖုိ႔အတြက္ အေကာင္းဆုံးနည္းလမ္းကေတာ့ ဘေလာ့ဂ္ေတြကုိ လုိက္ၾကည့္ရုံပါပဲ။ အင္တာနက္ထဲကုိ ဒုိးယုိေပါက္ ေမႊေႏွာက္သြားၾကည့္ပါ၊ ေတြ႔မွာပါ။

ဘာေၾကာင့္ မိႈလုိ ေပါမ်ားလာရ
ဘေလာ့ဂ္ေတြ ဒလေဟာ မ်ားလာေပမယ့္ အင္တာနက္အသုံးျပဳသူ ထက္ဝက္ေက်ာ္က ဘေလာ့ဂ္ဆုိတာ ဘာမွန္းမသိၾကေသးဘူးလုိ႔ ဆုိပါတယ္။ ဘေလာ့ဂ္ရဲေဘာ္တုိ႔ အားရိွစရာေပပ။ အေရအတြက္မ်ားလာတ့ဲ အေၾကာင္းရင္းေတြထဲမွာ ပုိက္ဆံေပးစရာမလုိ၊ အခမ့ဲ ဆုိတ့ဲအခ်က္က ထိပ္ဆုံးနားမွာ ရိွမွာပါ။ စိတ္ထဲရိွတာ အကုန္ေရး၊ ျမင္ေတြ႔ၾကားသိသမွ်အကုန္ေရး၊ ေရးခ်င္ရာေရး၊ စိစစ္ေရးအဖဲြ႔၊ ဆင္ဆာဘုတ္အဖဲြ႔၊ အယ္ဒီတာအဖဲြ႔ စသျဖင့္ေတြကုိ တင္ျပေစာင့္ဆုိင္းဖုိ႔မလုိဘဲ ကုိယ္အဆင္ေျပတ့ဲအခ်ိန္မွာ ေရးသား ေဖာ္ျပႏိုင္တာကလည္း သေဘာက်စရာပဲ မဟုတ္ပါလား။ ကုိယ္သာလွ်င္ စာေရးသူ၊ တည္းျဖတ္တာလည္း ကုိယ္တုိင္၊ ထုတ္ေဝသူဟာလည္း ကုိယ္ပဲျဖစ္ေနတယ္။ ကြန္ပ်ဴတာစာေရး၊ ဓာတ္ပုံအယ္ဒီတာ၊ ပန္းခ်ီဒီဇုိင္းအယ္ဒီတာလည္း ကုိယ္ပဲခင္ဗ်။ စာဖတ္သူေတြကေတာ့ ကုိယ့္သူငယ္ခ်င္းေတြေပါ့။ “ေဟ့ æ ငါေရးတ့ဲစာ ဖတ္ၾကည့္ၾကစမ္းပါ” ဒီလုိနဲ႔ ေအာင္ျမင္တ့ဲဘေလာ့ဂ္ျဖစ္လာရင္ေတာ့ စာဖတ္သူပရိသတ္ ဦးေရ တုိးလာပါတယ္။

ဘေလာ့ဂ္ေရးေနတ့ဲ က်ဳိတုိၿမိဳ႔လက္ဖက္ရည္ဆုိင္တစ္ခုက ၁၈ ႏွစ္အရြယ္ ေဂရွားမယ္ေပါက္စ Ichimaru (ဓာတ္ပုံ -Daniel Rook, Dec 2006)

ဘေလာ့ဂါမ်ားနဲ႔ အစုိးရမ်ား သဟဇာတမျဖစ္ပုံ
အုပ္စုိးသူအစုိးရေတြက ဘေလာ့ဂါေတြကုိ သိပ္မႀကိဳက္ပါ။ ယခုခ်ိန္ထိေတာ့ ျမန္မာျပည္က ဘေလာ့ဂါေတြ အဖမ္းခံရတယ္ဆုိတ့ဲ သတင္းဆုိး မၾကားမိေသးပါဘူး။ အစုိးရရဲ႔ ရန္သူမ်ဳိးငါးပါးစာရင္းထဲမွာ မယ္မင္းႀကီးမ၊ ေမာင္မင္းႀကီးသား ဘေလာ့ဂါမ်ားလည္း အက်ဳံးဝင္သြားၿပီေလ။ သူတုိ႔လည္း စာနယ္ဇင္းသမား၊ စာေရးဆရာေတြ မဟုတ္လား။

ဘာသာေရး၊ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတတို႔ကုိ ေစာ္ကားတယ္လုိ႔ စြပ္စဲြခံရၿပီး ေထာင္ဒဏ္ ၄ ႏွစ္ ေပးခံရသူ အီဂ်စ္ႏုိင္ငံက ဘေလာ့ဂ္ေရးတ့ဲ Abdel Karim (ဓာတ္ပုံ AFP, Jan 2007)

အာဏာရွင္အစုိးရမ်ားသာမက အေမရိကန္အစုိးရလည္း လက္သံေျပာင္တာပါပဲ။ ဆန္ဖရန္စစၥကုိၿမိဳ႔က ၂၄ ႏွစ္အရြယ္ Joshua Wolf ကုိ ၇ လေက်ာ္ ေထာင္ထဲထည့္ခ့ဲပါတယ္။ သူ႔အျပစ္က G-8 summit လုိ႔ေခၚတဲ့ ညီလာခံက်င္းပခ်ိန္မွာ ျဖစ္ေပၚခ့ဲတ့ဲ အဓိကရုဏ္းမွတ္တမ္း ဗီဒီယုိကုိ သူ႔အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမွာ တင္ထားခ့ဲလုိ႔ ဆုိပဲ။ အဲဒီ ဗီဒီယုိျပကြက္ေတြကုိ ျဖဳတ္ေပး၊ ဖယ္ေပးဖုိ႔ အမိန္႔ကုိ မလုိက္နာတာေၾကာင့္ သူ႔ကုိ ေထာင္ခ်ခ့ဲတာပါ။ စာေရးဆရာသမဂၢ (National Writer's Union)က အဲသလုိ ဖမ္းဆီးအေရးယူတာဟာ သတင္းစီးဆင္းမႈကုိ ပိတ္ပင္တာျဖစ္တယ္ ဆုိၿပီး အေမရိကန္အစုိးရကုိ ကန္႔ကြက္ခ့ဲပါတယ္။ အခုေတာ့ ေမာင္မင္းႀကီးသား ဘေလာ့ဂါ ျပန္လြတ္လာပါၿပီ။ ျဖစ္ခ့ဲတ့ဲအမႈဟာ သူ႔အလြန္လား၊ အစုိးရကပဲ အကဲပုိသလား ဆုိတာေတာ့ လတ္တေလာျငင္းခုံစရာ အေၾကာင္းအရာတစ္ခု ျဖစ္ေနေလရဲ႔။

ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာေသာ Joshua Wolf (ဓာတ္ပုံ - AFP, Jan 2007)

ျမန္မာျပည္သား လူငယ္မ်ားရဲ႔ ဘေလာ့ဂ္စာမ်က္ႏွာေတြ ရာေထာင္ခ်ီၿပီးရိွပါတယ္။ သုိ႔ေပမယ့္ အဲဒီထဲက အေရအတြက္ ၁ဝဝ ေလာက္ပဲ အခါအားေလ်ာ္စြာ ဖတ္စရာအသစ္ေတြ တင္ႏုိင္ၾကတာပါ။ ၿပီးခ့ဲတ့ဲလအတြင္း အဲဒီစာမ်က္ႏွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကုိ ေလ့လာဖတ္ရႈၿပီးသကာလ မုိးမခပရိသတ္အတြက္ ေကာက္ႏုတ္ထားပါတယ္။ ေကာက္ႏုတ္ခ်က္ေတြကုိ ေဆာင္းပါးအပုိင္း (၂) မွာ ေတြ႔ရမွာပါ။ မုိးမခရဲ႔ စာကုိးစကားကုိး လစဥ္က႑မွာ ဘေလာ့ဂါတုိ႔ရဲ႔ အေရးအသားမ်ား စိတ္ကူးမ်ားကိုလည္း ပါဝင္ထည့္သြင္းေတာ့မယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ၿပီးခ့ဲတ့ဲလအထိ ပုံမွန္မြမ္းမံထားတ့ဲ၊ သြားေရာက္လည္ပတ္သင့္တ့ဲ စာမ်က္ႏွာတခ်ဳိ႔ကုိလည္း ေအာက္မွာ ေဖာ္ျပလုိက္ပါတယ္။ ေခတ္လူငယ္ စာေရးဆရာေတြရဲ႔ လက္ရာကုိ ျမည္းစမ္းဖုိ႔ ၾကည့္လုိက္ၾကပါဦး။ ဖတ္ေပ်ာ္တ့ဲ၊ အာဝဇၨန္းရႊင္ရႊင္ ေရးျခယ္ထားၾကတ့ဲ စာမ်က္ႏွာေတြပါ။ ။

ၿငိမ္းခ်မ္းရာ DaThaNa.blogspot.com
ေဝၿဖိဳးေက်ာ္ EdwardWitten.blogspot.com
ခံစားမိသမွ် EmotionalCorner.blogspot.com
ဂ်စ္တူး GyitTu.blogspot.com
ကေဒါင္းညင္သာ KaDaung.blogspot.com
ကုိၿဖိဳး KoPhyoe.blogspot.com
ကဗ်ာသီတ့ဲႀကိဳး Literaturisms.blogspot.com
ေမာင္သန္႔ဇင္ MgThantZin.blogspot.com
SOUL MyDayWalker.blogspot.com
ကြၽန္ေတာ္လြတ္က်ခ့ဲတ့ဲၿမိဳ႔ေတာ္ NayPhoneLatt.blogspot.com
ေငြလမင္း NgweLaMin.blogspot.com
ႏုိင္းႏုိင္းစေန NineNineSaNay.blogspot.com
ၿငိမ္းခ်မ္းအိမ္ NyeinChan.com/wordpress
သူမ၏ကဗ်ာဆရာ NyiNyiThanLwin.blogspot.com
စစ္အိမ္ SisAin.blogspot.com
CLEF SpiritCorner.blogspot.com
Oh … My Blog! TeslaNetBlog.blogspot.com
ရဲမြန္ yemon.blogspot.com
ေယာဟန္ေအာင္ yaw-han-aung.blogspot.com
ျမန္မာအုိေအစစ္ myanmaroa6.blogspot.com

3 comments:

Kay said...

ဒီေဆာင္းပါး က..က်မ တို႕အတြက္..ေက်းဇူးၾကီးပါေပတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ပဲ..ဘေလာ့ ေရးျဖစ္ခဲ့တာ ဆိုပါေတာ့။ ေက်းဇူးၾကီးေပ- မိုးမခ ( အဲ.. ကိုဇာနည္၀င္း) း)

Moe Cho Thinn said...

ဟုတ္တယ္။ ဒီေဆာင္းပါးေၾကာင္႔ ဘေလာ႔ဂ္ဆိုတာကို စ ၾကားဖူးတာ။
ဒါေပမဲ႔ အဲဒီတုန္းက မစမ္းရဲေသးဘူး။ ခုေတာ႔ ဆရာသမားတို႔ စ ခဲ႔တဲ႔ ဇာတ္ကို က ေတာ႔ ကေနၿပီ၊ ဒါေပမဲ႔ ေျခလွဳပ္ လက္လွဳပ္ပဲ :)

Anonymous said...

ေရးခ်င္တာေရးရတာေကာင္းတယ္လို႔ ေျပာတဲ့ ငါ့ဘေလာ့ရဲ႕ အရွင္သခင္ရွင့္
bloggerေတြအေၾကာင္းေျပာတာထက္ blog လ ုပ္နည္းေလးပါ ေျပာေစခ်င္ပါတယ္